6. Sınıf Fen Bilimleri Güneş ve Ay Tutulmaları 4. Test

Üç öğrenci el feneri, bir büyük top ve bir küçük topla Güneş tutulması modeli önerdi ve her modeli çürütebilecek kanıtları aradı.

Aşağıdaki kanıtlardan her biri tablodaki modellerden yalnız birini çürütür. I. Güneş tutulmasında Ay'ın gölgesi Dünya'ya düşer. II. Bir yılda yalnız birkaç tutulma kaydedilir, yeni ayların çoğunda tutulma olmaz. III. Ay, Dünya'dan küçüktür.

Modeller ile onları çürüten kanıtların doğru eşleşmesi hangisidir?

Ece, araştırma ödevi için önceden hesaplanmış bir tutulma takviminden ve kendi şehrinde tuttuğu gözlem notlarından veri topladı.

Tablodaki iki kaynak birlikte değerlendirildiğinde aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?

Şekilde Güneş, Dünya ve Ay'ın üstten görünüşü ölçeksiz olarak çizilmiş, Ay'ın iki farklı zamandaki konumu K ve L harfleriyle gösterilmiştir.

Şekilde Ay, K ve L konumlarının her ikisinde de Güneş ile Dünya'nın tam hizasındadır. Ay, K konumundan L konumuna yaklaşık iki haftada gelir. Buna göre aşağıdaki yargılardan hangileri doğrudur? I. Ay K konumundayken Ay'ın gölgesi Dünya'nın dar bir bölgesine düşer. II. Ay K konumundan iki hafta sonra L konumuna geldiğinde oluşan tutulma, Dünya'nın o sırada gece yaşanan yarısından görülebilir.

III. Ay K konumundayken oluşan tutulma, Ay'ın dolunay evresinde olduğu zamana denk gelir.

Bir sınıf, Ay'ın her ay Güneş ile Dünya'nın tam hizasından geçtiği bir tutulma modeli kurdu ve modelin bir yıllık öngörüsünü kayıtlarla karşılaştırdı.

Tablodaki kanıtlara göre modeli yenilemek için yapılacak en uygun değişiklik hangisidir?

Şekilde üç farklı dolunay zamanında Ay'ın bulunduğu P, R ve S konumları yandan görünüşte ve ölçeksiz olarak gösterilmiştir.

Şekil ve metin birlikte değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Sınıfça yapılan bir araştırma ödevinde öğrenciler, yaklaşan parçalı Güneş tutulması için birer gözlem planı yazdı.

Aşağıdaki öğrencilerden hangisinin planı hem güvenli hem de beklediği görüntü bakımından bilimsel olarak doğrudur?

Duru, Güneş tutulması modelinde el fenerini Güneş, iki eş büyüklükte portakalı da Ay ve Dünya olarak kullandı.

Şekildeki modelde Ay'ı temsil eden portakalın gölgesi, Dünya'yı temsil eden portakalın yüzünü bütünüyle kaplamıştır. Duru daha sonra okuduğu bir haberde, son tam Güneş tutulmasının Dünya'nın yalnız dar bir şeridinden tam olarak görüldüğünü öğrendi. Duru modelini bu yeni kanıta göre nasıl yenilemelidir?

Yiğit, el feneri, büyük top ve küçük topla Ay tutulması modeli kurdu; küçük topu büyük topun gölgesinin tam ortasına koyup hizadan yukarı doğru yavaş yavaş kaydırarak her konumda gölge durumunu not etti.

Yiğit'in kayıtları hangi sırayla ve nasıl yorumlanır?

Okul gazetesinde editörlük yapan Sena, bir tam Ay tutulması haberindeki cümleleri bilimsel doğruluk açısından inceliyor.

Haberdeki cümleler şunlardır: I. Dün gece Dünya, Güneş ile Ay'ın arasına girdi ve gölgesi Ay'ın üzerine düştü. II. Tutulma, o saatlerde gündüzü yaşayan ülkelerden izlenemedi. III. Tutulma gerçekleştiğinde Ay yeni ay evresindeydi. IV. Ay'ın tamamı Dünya'nın gölgesinde kaldığı için bu olaya tam Ay tutulması denir. V. Tutulmayı çıplak gözle izlemek göze zarar verdiği için tutulma gözlüğü gerekiyordu.

Sena'nın bilimsel olarak düzeltmesi gereken cümleler hangileridir?

Tuna, Fergani'den beri sürdürülen tutulma hesaplarının bir örneği olarak önceden hesaplanmış bir tutulma takvimini inceledi ve takvimdeki dört olayı tabloya işledi.

Tablodaki kayıtlara göre aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?