1. soru / 10
Mutfakta uzun süre bekleyen patateslerin gözlerinden filizler çıktı.
Filizli patates parçaları toprağa dikildi ve her parçadan yeni bir patates bitkisi gelişti. Bu olay hangi üreme türüne örnektir?
Bu testte eşeyli ve eşeysiz üremenin özelliklerini, benzerliklerini ve farklılıklarını mutfak, pazar, park, gezi ve müze durumları üzerinden karşılaştıracaksın. Her soruda önce ata sayısına, üreme hücrelerine ve yavruların ataya benzerliğine bak.
Nasıl çözmek istersin?
Mutfakta uzun süre bekleyen patateslerin gözlerinden filizler çıktı.
Filizli patates parçaları toprağa dikildi ve her parçadan yeni bir patates bitkisi gelişti. Bu olay hangi üreme türüne örnektir?
Eşeyli üreme ile eşeysiz üremenin ikisinde de görülen özellik hangisidir?
Pazardaki bir fide tezgâhında her bitkinin yanına, fidenin nasıl elde edildiğini anlatan bir kart konmuştu.
| Kart | Bitki | Fidenin elde edilişi |
|---|---|---|
| K | Domates | Olgun meyveden alınan tohum ekilerek |
| L | Çilek | Toprağa değen sürünücü gövdeden çıkan fide ayrılarak |
| M | Gül | Koparılan dal toprağa dikilerek |
| N | Patates | Filizlenen yumru parçası dikilerek |
Tablodaki kartlardan hangisinde fide, eşeyli üreme sonucu oluşan bir yapıdan elde edilmiştir?
Deniz, parktaki süs havuzundan aldığı hidrayı birkaç gün gözlemledi ve vücudundaki çıkıntının büyüyüp ayrılarak yeni hidra oluşturduğunu gördü; havuz kenarında ise ördek yavrularının yumurtadan çıktığını fark etti.
Deniz'in gözlediği hidradaki üreme ile ördeklerdeki üreme arasındaki farklardan biri hangisidir?
Bir bilim müzesinin mikroskop köşesinde iki tek hücreli canlının üremesi ekranda izlendi.
| Canlı | Gözlem |
|---|---|
| Maya mantarı | Hücrenin yüzeyinde küçük bir çıkıntı oluştu. Çıkıntı büyüdü ve ayrılarak yeni bir maya hücresi oldu. |
| Öglena | Hücre ikiye ayrıldı ve birbirine benzeyen iki yeni öglena oluştu. |
Tablodaki gözlemlere göre maya mantarının ve öglenanın üreme türleri hangi seçenekte doğru verilmiştir?
Bir botanik bahçesinde toprağa düşen kaktüs dalının kök salıp yeni bir kaktüs oluşturduğunu gören üç arkadaş, bu olayı konuştu.
Selin
Yeni kaktüs tek bir ana bitkiden oluşmuş, üreme hücreleri görev almamış.
Baran
Ama kaktüs tohum da oluşturur. Tohum oluşturan bir bitki eşeysiz üreyemez.
Nisa
Bu yeni kaktüs genellikle ana bitkiyle aynı özellikleri taşır.
Konuşmadaki arkadaşlardan hangilerinin söylediği doğrudur?
Doğa tarihi müzesini gezen üç arkadaş, canlıların kopan parçalarıyla ilgili bir panoyu inceledi.
Müzedeki pano önünde
Ece
Kertenkele kopan kuyruğunun yerine yenisini oluşturmuş. Bu, rejenerasyonla üremeye örnektir.
Kaan
İkiye kesilen yassı solucanın (planarya) her parçası eksiklerini tamamlamış, iki solucan oluşmuş. Bu da rejenerasyonla üremedir.
Mert
Deniz yıldızından kopan kol eksiklerini tamamlayıp yeni bir deniz yıldızı olmuş. Bu da rejenerasyonla üremedir.
Konuşmada hangi öğrencilerin verdiği örnek rejenerasyonla üremeye uygundur?
Bir öğrenci, birkaç saatte sayısı katlanan öglena kültürünü ve yıllar içinde yavaş artan bir koyun sürüsünü karşılaştırdı.
Öğrenci şu ifadeleri yazdı: I. Eşeysiz üremede birey sayısı genellikle daha hızlı artar. II. Eşeyli üremede yavrular atalarından farklı olabilir. III. Eşeyli üremede yeni bireyler oluşur, eşeysiz üremede oluşmaz.
Bu ifadelerden hangileri eşeyli ve eşeysiz üreme arasındaki doğru farkları belirtir?
Bir fidanlığı gezen öğrenciler, bahçıvanın kırmızı çiçekli tek bir sardunya bitkisinden iki yolla fide yetiştirdiğini öğrendi: bitkinin sap parçalarını toprağa dikerek ve aynı bitkinin tohumlarını ekerek.
Şekildeki sonuçlara göre aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?
Okul gezisinde bir botanik bahçesini dolaşan Ayşe, öğrendiklerinden yararlanarak bir karşılaştırma tablosu hazırladı.
| Satır | Özellik | Eşeyli üreme | Eşeysiz üreme |
|---|---|---|---|
| 1 | Ata sayısı | İki | Bir |
| 2 | Üreme hücreleri | Görev alır | Görev almaz |
| 3 | Üreme hızı | Daha hızlı | Daha yavaş |
| 4 | Yavruların atalarına benzerliği | Farklılık görülebilir | Genellikle aynı |
| 5 | Kalıtsal özelliklerin yeni bireye aktarılması | Aktarılır | Aktarılmaz |
Tablodaki satırlardan hangi ikisinde hata yapılmıştır?
Sonucun burada görünecek. Kalan soru: 10