Bu testte yakın çevrendeki çevre sorunlarının kaynağını bulacak, sorunu özetleyecek, verilerden tahmin yürütecek ve çözüm önerilerini değerlendireceksin.
Nasıl çözmek istersin?
Bir apartmanın yöneticisi, dairelerin mutfak giderlerinin son aylarda sık sık tıkandığını fark etti.
Yönetici ve tesisatçı şunları gözlemledi: Gider borularında katılaşmış bir yağ tabakası var. Lavabolardan kötü koku geliyor. Su yavaş akıyor. Dairelerde sık sık kızartma yapılıyor ve kızartmadan arta kalan yağ lavaboya boşaltılıyor. Buna göre sorunun kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?
Bir doğa müzesini gezen öğrenciler, göl kıyısındaki bir köyü anlatan kurgusal bir panonun önünde durdu.
Panoda şu bilgi yazıyor: "Göl kıyısındaki tarlalarda tarım ilacı gereğinden fazla kullanıldı. Yağmur suları ilacın bir kısmını göle taşıdı. Sonraki yıllarda gölde yakalanan balık sayısı azaldı. Köylüler göl suyunu hayvanlarına içirmekten çekinmeye başladı." Bu bilgiyi en doğru özetleyen cümle aşağıdakilerden hangisidir?
Bir mahalle parkında yerlere atılan çöplerden rahatsız olan öğrenciler, dört hafta boyunca parkı gözlemledi.
Öğrenciler 1. haftanın sonunda parka yeni çöp kovaları ve uyarı levhaları koydurdu. Grafikte, her hafta park çimlerinde saydıkları çöp sayısı görülüyor. Önlemler aynı biçimde sürdürülürse 5. hafta için aşağıdaki tahminlerden hangisi verilere en uygundur?
Bir köy gezisinde öğrenciler, sebze tarlasının kenarına atılmış eski piller gördü.
Öğrenciler bu durumun insan sağlığını nasıl etkileyebileceğini şu zincirle gösterdi: 1. Piller tarla kenarına atılır. 2. Pillerden çıkan zararlı maddeler toprağa karışır. 3. ? 4. Bu ürünleri yiyen insanların sağlığı olumsuz etkilenir.
Zincirdeki 3. halkaya aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Bir okul gezisinde öğrenciler, ormanlık bir piknik alanında sönmemiş ateş kalıntıları ve kırık cam şişeler gördü.
Öğrenciler bu alanda orman yangını çıkma olasılığını azaltmak için öneriler hazırladı. Aşağıdaki önerilerden hangisi yangının çıkma nedenine doğrudan yönelir ve yeni bir çevre sorunu oluşturmaz?
Bir aile, evde ve yakın çevresinde karşılaştığı çevreyle ilgili sorunları ve bunlar için düşündüğü önerileri bir tabloya yazdı.
| Satır | Sorun | Öneri |
|---|---|---|
| K | Dere kenarına evsel çöp atılıyor. | Çöpleri görünmesin diye dere kenarındaki çalıların arkasına yığmak |
| L | Damlayan musluktan su boşa akıyor. | Musluğu onarmadan damlayan suyu kovada toplayıp çiçekleri sulamak |
| M | Pazardan dönüşte plastik poşetler birikiyor. | Pazara giderken yanında bez çanta götürmek |
| N | Sebze kabukları çöp kovasını hızla dolduruyor. | Kabukları apartmanın arkasındaki boş arsaya bırakmak |
Tablodaki önerilerden hangisi, sorunun oluşmasını önleyerek sorunun kaynağına doğrudan yönelir?
Bir parkın yanından geçen işlek yolun sesi, parktaki oyun alanında rahatsızlık yaratıyor.
Yolun bir bölümünde sık çalı ve ağaçlardan oluşan bir perde var, öteki bölümünde yok. Öğrenciler aynı saatte, iki bölümde de yola 5 m ve 20 m uzaklıkta ses ölçer uygulamasıyla ölçüm yaptı. İki bölümde yol, trafik ve ölçüm koşulları aynıdır. Grafikte bu değerler görülüyor. Oyun alanı yolun perdesiz bölümünde, yola 5 m uzaklıkta ve yeri değiştirilemiyor. Oyun alanının yanına da benzer bir perde dikilmesi düşünülüyor. Amaç, oyun alanındaki değeri 60'ın altına indirmek. Verilere göre aşağıdaki tahminlerden hangisi en uygundur?
Bir grup öğrenci, parktaki gölette suyun köpüklendiğini ve kötü koktuğunu fark edip bir proje başlattı.
Öğrencilerin proje planı şöyledir: 1. Göletteki köpük, koku ve renk değişimini birkaç gün boyunca not etmek 2. Göleti besleyen suların nereden geldiğini araştırmak 3. Önerileri sınıfta tartışıp en uygulanabilir olanı seçmek 4. Birkaç hafta sonra göleti yeniden gözlemleyip sorunun azalıp azalmadığına bakmak
Bu plana göre 3. ve 4. adım arasına hangi adım eklenmelidir?
Bir semt pazarında satılmayan sebze ve meyveler, pazar sonunda çöp konteynerlerine atılıyordu.
Öğrencilerin önermeleri
Zeynep
Kompost alanına giden atık arttıkça çöp konteynerine giden atık azalmış.
Mert
Her hafta iki sütunun toplamı aynı. Yani pazarda oluşan atık azalmamış, yalnızca gittiği yer değişmiş.
Ece
Kompost alanı açıldıktan sonra pazarda plastik poşet kullanımı da azalmış.
| Hafta | Kompost alanına giden atık (kg) | Çöp konteynerine giden atık (kg) |
|---|---|---|
| 1 | 0 | 200 |
| 2 | 60 | 140 |
| 3 | 80 | 120 |
| 4 | 90 | 110 |
Pazar esnafı 2. haftadan itibaren sebze-meyve atıklarını pazarın yanındaki kompost alanına götürmeye başladı. Tabloda öğrencilerin kaydettiği veriler, konuşmada da öğrencilerin önermeleri yer alıyor. Hangi öğrencilerin önermesi tablodaki verilerle desteklenir?
Bir parkta, ziyaretçilerin bıraktığı plastik su şişeleri her gün çöp kutularından taşıyor.
Park yönetimi bir öneri seçmek istiyor. Seçilecek öneri şu üç ölçütü karşılamalı: 1. Plastik şişe atığının oluşmasını azaltmalı. 2. Yeni bir çevre sorunu doğurmamalı. 3. Ziyaretçilerin parkı kullanmasını engellememeli.
Aşağıdaki önerilerden hangisi üç ölçütün hepsini karşılar?
Sonucun burada görünecek. Kalan soru: 10