6. Sınıf Sosyal Bilgiler Ekonomik Faaliyetler ve Meslekler 4. Test

Bir öğrenci araştırma ödevinde aynı köyle ilgili iki kaynağı karşılaştırmıştır.

1. kaynak (köyde yaşayan yaşlı bir kişinin anlattıkları): "Gençliğimde dere kenarında bir su değirmeni vardı. Harmandan sonra herkes buğdayını değirmene getirir, değirmenci sırayla öğütürdü."

2. kaynak (köyün bugünkü tanıtım yazısı): "Köyümüzde yetiştirilen buğday kamyonlarla ilçedeki un fabrikasına götürülmektedir. Fabrikada makine operatörleri ve bakım teknisyenleri çalışmaktadır. Eski değirmen binası onarılarak ziyaretçilere açılmıştır."

İki kaynak birlikte değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

Bir öğrenci araştırma ödevi için haritada üç yeri numaralandırmış, ama notlarını alırken numara yazmayı unutmuştur. Notları şunlardır:

- İç kesimdeki yerde geniş çayır ve meralar vardır; besi çiftlikleri yaygındır. - Akdeniz'e kıyısı olan yerde tarihî kalıntılar ve kumsallar her yıl çok sayıda ziyaretçi çekmektedir. - Karadeniz'e kıyısı olan yerde büyük bir liman ve çok sayıda fabrika bulunmaktadır.

Haritadaki numaralar ve notlar birlikte değerlendirildiğinde 1, 2 ve 3 numaralı yerlerde yaygın olması beklenen meslekler hangi seçenekte doğru verilmiştir?

Bir kıyı köyünde küçük teknelerle balık avlayanların sayısı azalmış, açık denizde kafeslerde balık yetiştiren işletmeler kurulmuştur. İşletmeler, kafeslerdeki suyun sıcaklığını ve balıkların beslenmesini bilgisayara bağlı ölçerlerle izlemektedir.

Bu durumla ilgili şu yargılar ileri sürülmüştür:

I. Ölçerlerden gelen bilgileri izleyip yorumlayan çalışanlara ihtiyaç artabilir. II. Köyde balıkla ilgili ekonomik faaliyet sona ermiştir. III. Denizdeki kafeslerin bakımını ve onarımını yapan teknik elemanlara ihtiyaç doğabilir.

Bu yargılardan hangilerine metindeki bilgilerden hareketle ulaşılabilir?

Mert sınıfta şu görüşü savunmuştur: "Bir yerleşim yerinde hangi mesleklerin yaygın olduğu, orada yapılan ekonomik faaliyetlerden bağımsızdır." Öğretmen bu görüşü sınamak için öğrencilerden farklı yerlerle ilgili bilgi toplamalarını istemiştir. Öğrencilerin getirdiği bilgiler tabloda gösterilmiştir.

Tablodaki bilgilerden hangileri Mert'in görüşüyle çelişir?

Elif, araştırma ödevi için ilçesinin çarşısındaki bazı iş yerlerini bugün saymış; 20 yıl önceki sayıları da çarşıda uzun süredir dükkânı olan esnafla görüşerek öğrenmiştir. Esnafın anlattığına göre 20 yıl önce çarşıda telefon ve tablet onarımı yapan bir iş yeri yoktu. Elif'in sonuçları piktogramda gösterilmiştir.

Piktogramdaki verilerle desteklenen yorum aşağıdakilerden hangisidir?

Bir okulda düzenlenen kariyer gününde dört veli, meslek adlarını söylemeden yaptıkları işi anlatmıştır.

Konuşmaya göre hangi iki velinin mesleği aynı ekonomik faaliyete dayanır?

Bir öğrencinin araştırma ödevinde topladığı örnekler şunlardır:

- Sürücüsüz metro hattı açılan bir şehirde trenleri kontrol merkezinden izleyen hat izleme operatörleri işe alınmıştır. - Bir ovada kurulan rüzgâr santrallerinde türbinlerin bakımını yapan teknisyenlere ihtiyaç doğmuştur. - Arıcılar kovanlara taktıkları ağırlık ölçerlerle bal verimini telefondan izlemeye başlamış; bu bilgileri yorumlayıp arıcılara öneri veren danışmanlar çalışmaya başlamıştır.

Bu örneklerden ulaşılabilecek en kapsamlı sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

Bir öğrenci, defterinin kâğıdının nasıl üretilip kendisine ulaştığını araştırmış ve bu süreçte çalışan beş kişiyi tabloda göstermiştir.

Tablodaki bilgilere göre aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

Bir öğrenci performans görevi için 2070 yılında yaşayan bir çocuğun ağzından gelecekten bugüne bir kartpostal yazmıştır:

"Annem bir tarım şirketinde çalışıyor. Her sabah uydu görüntülerine ve tarladaki ölçerlerden gelen bilgilere bakıp hangi parselin suya, hangisinin gübreye ihtiyacı olduğunu belirliyor. Sonra bu bilgileri tarlaların üzerinde uçan ilaçlama araçlarına gönderiyor. Çiftçiler de ürünlerini bu bilgilere göre topluyor."

Kartpostal sınıfta okunduktan sonra dört öğrenci yorum yapmıştır.

Konuşmadaki öğrencilerden hangisinin yorumu kartpostaldaki bilgilerle desteklenir?

Bir kıyı ilçesindeki tersane, nitelikli kaynak ustası bulamadığı için yıllarca bu ustaları başka ülkelerden getirmek zorunda kalmıştır. İlçedeki meslek lisesinde gemi yapımı ve kaynakçılık eğitimi verilmeye başlanmış, bu eğitimi alarak mezun olan gençler tersanede işe başlamıştır. Bunun sonucunda tersane başka ülkelerden usta getirmeyi bırakmış, ilçede iş arayan genç sayısı da azalmıştır.

I. İşsizliğin azalması II. İş gücü kalitesinin artması III. Dışa bağımlılığın azalması IV. Geleneksel mesleklerin kültürel miras olarak yaşatılması

Bu durum, ekonomik faaliyetlerin ve mesleklerin korunarak geliştirilmesinin yukarıdaki katkılarından hangilerine örnek gösterilebilir?